นักวิชาการชี้ 4 ปัจจัยทำระบบเตือนภัยล้มเหลวในเหตุหิมาลัยถล่มชายแดนทิเบต-เนปาล

ข่าวที่แพร่กระจาย

บทความนี้นำเสนอการวิเคราะห์ของ ดร.สนธิ คชวัฒน์ ผู้ทรงคุณวุฒิชมรมนักวิชาการสิ่งแวดล้อมไทย ที่โพสต์ผ่านเฟซบุ๊กส่วนตัว อธิบายว่าเหตุใดจึงไม่มีการแจ้งเตือนภัยล่วงหน้าก่อนเหตุการณ์หิมะ หิน และธารน้ำแข็งถล่มในเทือกเขาหิมาลัยบริเวณชายแดนทิเบต-เนปาล ซึ่งส่งผลให้ประชาชนหนีไม่ทัน โดยระบุ 4 ปัจจัย ได้แก่ (1) ไม่มีฝนตกล่วงหน้าทำให้ระบบตรวจจับไม่ทำงาน (2) น้ำโคลนไหลด้วยความเร็วสูงถึงเกือบ 200 กม./ชม. (3) สัญญาณแผ่นดินไหวสร้างความสับสน และ (4) ความยากในการติดตั้งอุปกรณ์ในพื้นที่ห่างไกล บทความดังกล่าวแพร่หลายในโลกออนไลน์ในฐานะคำอธิบายเชิงวิชาการของภัยพิบัติครั้งนี้

ผลการตรวจสอบ

เนื้อหาที่ ดร.สนธิ คชวัฒน์ นำเสนอสอดคล้องกับกลไกทางวิทยาศาสตร์ที่นักธรณีวิทยาและนักอุตุนิยมวิทยายอมรับ ปรากฏการณ์ 'Sunny Day Failure' หรือธารน้ำแข็งถล่มโดยไม่มีฝนนำ เป็นที่รู้จักในวรรณกรรมวิทยาศาสตร์เกี่ยวกับ Glacier Lake Outburst Flood (GLOF) ซึ่งพบบ่อยในเทือกเขาหิมาลัยและเพิ่มขึ้นตามภาวะโลกร้อน การที่แรงกระแทกของธารน้ำแข็งถล่มสร้างสัญญาณคล้ายแผ่นดินไหว ทำให้หน่วยงานแจ้งเตือนล่าช้าก็เป็นปรากฏการณ์ที่มีรายงานในกรณีอื่น ๆ เช่น เหตุการณ์ที่รัฐอุตตราขัณฑ์ อินเดีย ปี 2564 ส่วนตัวเลขความเร็วน้ำโคลน 200 กม./ชม. และระดับน้ำขึ้น 9 เมตรใน 30 นาที เป็นการประมาณการของผู้เขียน ซึ่งแม้ไม่มีรายงานทางการมายืนยันในเนื้อหาต้นทาง แต่ก็ไม่ขัดแย้งกับหลักการทางฟิสิกส์ในสถานการณ์ Narrow Gorge ที่มีมวลน้ำมาก โดยรวมแล้วบทความนี้เป็นการวิเคราะห์เชิงวิชาการที่ตั้งอยู่บนฐานความรู้ที่ถูกต้อง ไม่ใช่การบิดเบือนหรือสร้างความเข้าใจผิด

สรุป

ผู้ที่ติดตามข่าวภัยพิบัติลักษณะนี้ควรเข้าใจว่า 'ภัยพิบัติแบบต่อเนื่อง' บนพื้นที่สูงชันยังคงเป็นความท้าทายที่ยังไม่มีระบบเตือนภัยใดรับมือได้อย่างสมบูรณ์ในปัจจุบัน สำหรับผู้ที่วางแผนเดินทางหรือทำงานในพื้นที่ภูเขาสูง ควรติดตามข้อมูลจากหน่วยงานทางการของประเทศปลายทาง ศึกษาเส้นทางอพยพฉุกเฉิน และไม่ตั้งแคมป์หรืออยู่อาศัยในหุบเขาแคบที่อยู่ปลายน้ำของธารน้ำแข็งในช่วงที่อุณหภูมิสูง